PODSUMOWANIE WYBORÓW DO IZB ROLNICZYCH

W dniu 31 maja 2015 r. w całej Polsce odbyły się wybory do izb rolniczych. W I etapie z gmin wybrano członków rady powiatowej izby.

Prawo głosowania przysługiwało wszystkim pełnoletnim mieszkańcom gminy, którzy są podatnikami podatku rolnego, podatku dochodowego z działów specjalnych produkcji rolnej oraz członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych posiadających w nich wkłady gruntowe. Miejscem głosowania były gminy, w których podatnik płaci podatki.

Według danych, które spłynęły do Krajowej Rady Izb Rolniczych z wojewódzkich izb rolniczych w wyborach na niecałe 5 mln uprawnionych udział wzięło ok. 140 tys. osób. Frekwencja ogólna wyniosła 4,34 procent. Natomiast frekwencja liczona tylko w okręgach wyborczych, gdzie liczba kandydatów była większa niż liczba mandatów wyniosła 6,89 procent. Według danych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa 1,33 mln rolników składa wnioski o dopłaty bezpośrednie – i biorąc ten wskaźnik pod uwagę – w wyborach udział wzięło ponad 12 procent rolników. W odniesieniu zaś do liczby gospodarstw towarowych w Polsce (ok. 400 tys.) – udział w wyborach wyniósł ok. 40 procent.

Zgodnie ustawą z dnia 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych (Dz. U. 2014 poz. 1079), wszyscy płatnicy podatku rolnego mają czynne prawo wyborcze, jednak wielu uprawnionych z różnych względów nie jest zainteresowanych udziałem i głosowaniem. W ostatnim etapie wyborów – wyborów do władz Krajowej Rady Izb Rolniczych, które odbyły się 29 lipca 2015 r. wybrano Zarząd KRIR, Komisję Rewizyjną oraz Komisję Budżetową KRIR.

Izba Rolnicza Liczba Okręgów Liczba wybranych członków Frekwencja ogólna (%) frekwencja tylko w okregach wyborczych, gdzie liczba kandydatów > liczba mandatów 
Dolnośląska 169 280 6,26 9,5
Kujawsko-Pomorska 144 264 5,2 10,0
Lubelska 213 401 9,91  
Lubuska 81 135 4,0 7,77
Województwa Łódzkiego 174 319 3,7 6,38
Małopolska 182 281 1,86 3,58
Mazowiecka 313 542 2,79  
w Opolu 71 121 2,41 3,9
Podkarpacka 160 274 2,87 5,63
Podlaska 118 208 2,74 4,98
Pomorska 104 181 3,97 7,48
Śląska 114 188 2,79 4,15
Świętokrzyska 102 187 4,88 5,21
Warmińsko-Mazurska 116 203 4,55 7,78
Wielkopolska 226 410 3,3 5,4
Zachodniopomorska 108 196 8,24 14,72
RAZEM 2395 4190 4,34 6,89

 

________________________________________________________________________________________________________________________________

Zgodnie z uchwałą 9/2014 Krajowej Rady Izb Rolniczych z dnia 25 listopada 2014 r. w sprawie zarządzenia wyborów do walnych zgromadzeń izb rolniczych, wybory do izb rolniczych V kadencji odbędą się 31 maja 2015r.

Terminarz wykonania poszczególnych czynności związanych z przeprowadzaniem wyborów do walnych zgromadzeń izb rolniczych znajdziecie Państwo tutaj >>> (pdf)

Szczegółowe zasady i tryb przeprowadzania wyborów do walnych zgromadzeń izb rolniczych znajdziecie Państwo tutaj >>> (pdf)

Spis wyborców: Mając na uwadze zbliżający się termin wyborów do izb rolniczych, 3 marca 2015 r. Zarząd KRIR zwrócił się do Wojewodów z prośbą o przekazanie do gmin informacji dotyczącej sporządzenia list uprawnionych do głosowania, jako zadania zleconego gminie zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy o izbach rolniczych. Sporządzenie spisów uprawnionych do udziału w głosowaniu należy uznać jako jedno z zadań, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594, z późn. zm.), czyli zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej, nałożone przez ustawę, w tym przypadku ustawę o izbach rolniczych.

Pismo Wojewody Mazowieckiego >>>

Pismo Wojewody Zachodniopomorskiego >>>

Pismo Wojewody Wielkopolskiego >>>

Pismo Wojewody Lubelskiego >>>

Interpretacja MRiRW w zakresie odpłatności za sporządzenie spisu uprawnionych do udziały w głosowaniu w wyborach do izb rolniczych >>>

PYTANIA I ODPOWIEDZI:

Pytanie z dnia 1 października 2014 r. skierowane do PKW: Z uwagi na ustalony termin wyborów Prezydenckich, przypadających na dzień 24 maja 2015 r. , czy na dzień 24 maja 2015 r. można również wyznaczyć termin wyborów do izb rolniczych?

Odpowiedź PKW z dnia 6 października 2014 r.: Z przepisów ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczy (Dz. U. Nr 21, poz. 112, z późn. zm.) nie wynika prawne wyłączenie możliwości przeprowadzenia w jednym terminie wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej oraz wyborów do izb rolniczych.

Jednakże przy zarządzaniu wyborów do izb rolniczych na dzień, w którym będą przeprowadzane wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej należy mieć na uwadze ewentualne komplikacje merytoryczne i organizacyjne z tym związane. Przeprowadzenie wyborów do izb rolniczych wymagałoby mianowicie zachowania procedury określonej w ustawie z dnia 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych (Dz. U. 2014 r. poz. 1079), a w odniesieniu do wyborów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej - w Kodeksie wyborczym. Oznacza to w szczególności, że: głosowanie nie mogłoby odbywać się w tych samych lokalach wyborczych, głosowanie przeprowadzałyby inne komisje, dla potrzeb wyborów należałoby sporządzić odrębne spisy osób uprawnionych do udziału w głosowaniu. Na władzach gminy (miasta) ciążyłby zatem obowiązek przygotowania i wyposażenia podwójnej liczby lokali głosowania, co mogłoby sprowadzać zagrożenie niezapewnienia należytych warunków działania wszystkim obwodowym komisjom.

Należy również podkreślić, że w przypadku zarządzenia wyborów do izb rolniczych na dzień, w którym odbywają się wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej wszelkie czynności związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem tych wyborów oraz muszą być wykonywane niezależnie od siebie.

Mając na uwadze przytoczone argumenty Państwowa Komisja Wyborcza wyraża pogląd, iż wybory do izb rolniczych nie powinny być przeprowadzane w tym samym dniu, co wybory Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Pytanie z dnia 19 stycznia 2015 r. Na podstawie art. 10 ust. 2 ww. ustawy z dnia 14 grudnia 1995 r. - 3 kwietnia 2015 r. kończy się IV kadencja walnych zgromadzeń wojewódzkich izb rolniczych. Zgodnie z uchwałą Krajowej Rady Izb Rolniczych nr 9/2014 z dnia 25 listopada 2014 r. w sprawie zarządzenia wyborów do walnych zgromadzeń izb rolniczych, wydaną na podstawie art. 25 ustawy o izbach rolniczych - dzień wyborów ustalono na 31 maja 2015 r.

Stosownie do przepisów art. 28 ust.2-5 ww. ustawy, spis uprawnionych do udziału w głosowaniu, sporządza się w Urzędzie Gminy. Sporządzenie spisu jest zadaniem zleconym Gminie. Z uwagi na to, że jest to zadanie zlecone ustawowo, powinno być finansowane z budżetu państwa a nie przez izby rolnicze. Taką interpretację wydał w 2010 r. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w piśmie z dnia 28 grudnia 2010 r., znak: DAP-WOST-078-5/10/AKo (pismo >>>). Przepisy ww. ustawy w tym zakresie od 2010 r. nie uległy zmianie.

W związku z tym KRIR zwróciła się do resortu rolnictwa z prośbą o wystosowanie pism do Wojewodów, aby za sporządzanie list uprawnionych do wyborów do izb rolniczych urzędy gmin nie pobierały od izb rolniczych opłat.

Odpowiedź MRiRW z dnia 26 lutego: W odpowiedzi na pismo z dnia 19 stycznia 2015 r. dotyczące odpłatności za spis uprawnionych do udziału w głosowaniu w wyborach do walnych zgromadzeń izb rolniczych i wystosowania pism do Wojewodów w tej sprawie, resort rolnictwa poinformował, że zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy o izbach rolniczych, spis uprawnionych do udziału w głosowaniu w wyborach do rady powiatowej izby rolniczej (członków samorządu rolniczego) sporządza się w urzędzie gminy. Sporządzanie spisu jest zadaniem zleconym gminie. Z przepisu tego wynika, że sporządzenie spisów uprawnionych do udziału w głosowaniu jest jednym z zadań, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591, z późn. zm.), czyli zadaniem zleconym z zakresu administracji rządowej nałożonym przez ustawę o izbach rolniczych. Przepisy art. 8 tej ustawy dopuszczają możliwość zlecania gminie zadań w dwóch trybach - ustawowym (nałożenie przez ustawy na gminę obowiązku wykonywania zadań zleconych z zakresu administracji rządowej) oraz w drodze porozumień zawartych z organami administracji rządowej. Przepisy ustawy wykluczają zatem możliwość zlecania gminie zadań przez inne podmioty, np. izbę rolniczą. Gmina może wykonywać czynności na rzecz innych podmiotów, ale stanowiłyby one usługę. Gdyby intencją ustawodawcy było ustanowienie normy, że sporządzanie spisu uprawnionych do udziału w głosowaniu w wyborach do rady powiatowej izby następuje na podstawie porozumienia zawartego między izbą rolniczą a gminą, przepisy ustawy o izbach rolniczych wskazywałyby jednoznacznie, że dokonanie tej czynności następuje w drodze porozumienia zawartego między izbą rolniczą a gmin określiłyby również zasady odpłatności za dokonanie spisu. Odpłatność w tym zakresie nie może bowiem wynikać z zasad „ustalonych przez rynek", ponieważ w celu sporządzenia spisów gmina wykorzystuje prowadzoną ewidencję dotyczącą podatników podatku rolnego oraz dane otrzymane z urzędów skarbowych w zakresie podatników podatku dochodowego z działów specjalnych produkcji rolnej oraz od spółdzielni produkcyjnych.

Zadanie polegające na sporządzaniu spisu ma wyraźnie charakter zadania z zakresu administracji rządowej zleconego ustawą. Przepisy art. 28 ust. 3-6 ustawy o izbach rolniczych mają charakter publicznoprawny, gdyż przewidują wykładanie spisu w urzędzie gminy, możliwość wniesienia zażalenia w sprawie nieprawidłowości spisu oraz decyzji administracyjnej organu, który sporządził spis w przypadku nieuwzględnienia zażalenia.

Pytanie z dnia 21 stycznia 2015 r. : Czy w wyborach do Izb Rolniczych w maju 2015 roku czynne i bierne prawo wyborcze będzie przysługiwało rolnikom posiadającym 1 ha gruntów rolnych,czy warunkiem koniecznym będzie posiadanie gruntu rolnego, czy również lasu?

Odpowiedź z dnia 20 lutego 2015 r.: Ustawą z dnia 14 grudnia 1995 r. o izbach rolniczych powołano samorząd rolniczy działający na rzecz rozwiązywania problemów w rolnictwie i reprezentujący interesy zrzeszonych w nim podmiotów. Należy stwierdzić, iż zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy o izbach rolniczych członkami samorządu rolniczego z mocy prawa są:

  • osoby fizyczne i prawne, będące podatnikami podatku rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym;
  • osoby fizyczne i prawne, będące podatnikami podatku dochodowego z działów specjalnych produkcji rolnej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych i podatku dochodowym od osób prawnych;
  • członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych posiadający w tych spółdzielniach wkłady gruntowe.

Jednostkami organizacyjnymi samorządu rolniczego są izby rolnicze (art. 3 ust. 1 ww. ustawy). Członkami izby są osoby, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 i 2, płacące podatek na terenie działania izby oraz osoby, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 3, będące członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych, mających siedzibę na terenie działania izby (art. 3 ust. 2 ww. ustawy). Stosownie do art. 23 ust. 1 ustawy o izbach rolniczych, czynne i bierne prawo wyborcze w wyborach do walnego zgromadzenia mają członkowie izby. Jednocześnie ww. przepisy nie przewidują, by czynne lub bierne prawo wyborcze uzależnione było od posiadania lasu.

Pytanie z dnia 21 stycznia 2015 r. : Jakie są zasady czynnego prawa wyborczego dla rolników, którzy mają grunty położone w kilku gminach danego powiatu lub nawet w różnych powiatach? Czy w takim przypadku o prawie wyborczym decyduje miejsce płacenia podatków czy miejsce zamieszkania lub zameldowania?

Odpowiedź z dnia 20 lutego 2015 r.: Przepisy ustawy o izbach rolniczych nie rozstrzygają tej kwestii. Jednakże zgodnie z art. 28 ust. 2 powyższej ustawy, spis uprawnionych do udziału w głosowaniu, o których mowa w art. 3 ust. 3, sporządza się w urzędzie gminy. Sporządzanie spisu jest zadaniem zleconym gminie.

Każdy może wnieść zażalenie w sprawie nieprawidłowości spisu (art. 28 ust. 3 zdanie drugie ww. ustawy). Jeżeli organ który spis sporządził, nie uwzględnił zażalenia, na taką decyzję przysługuje prawo wniesienia, za pośrednictwem organu sporządzającego spis, skargi do sądu rejonowego w ciągu 3 dni (art. 28 ust. 5 ww. ustawy).

Pytanie z dnia 21 stycznia 2015 r.: W kwestii własności gruntów rolnych - czy należy posiadać własny grunt czy może być to grunt dzierżawiony? Jaki rodzaj dzierżawy jest honorowany w tym przypadku? Czy umowa dzierżawy powinna być sporządzona na piśmie i na jak długi okres?

Odpowiedź z dnia 20 lutego 2015 r.: W przypadku podatników podatku rolnego decydujące znaczenie mają przepisy ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1381, z późn. zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o podatku rolnym, podatnikami podatku rolnego, są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki, nieposiadające osobowości prawnej, będące:

  • właścicielami gruntów, z zastrzeżeniem ust. 2;
  • posiadaczami samoistnymi gruntów;
  • użytkownikami wieczystymi gruntów;
  • posiadaczami gruntów, stanowiących własność Skarbu Państwa łub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie:
    • wynika z umowy zawartej z właścicielem, z Agencją Nieruchomości Rolnych lub z innego tytułu prawnego albo
    • jest bez tytułu prawnego, z wyjątkiem gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa lub będących w zarządzie Lasów Państwowych; w tym przypadku podatnikami są odpowiednio jednostki organizacyjne Agencji Nieruchomości Rolnych i Lasów Państwowych.

Jeżeli grunty gospodarstwa rolnego zostały w całości lub w części wydzierżawione na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych, podatnikiem podatku rolnego jest dzierżawca (art. 3 ust. 3 ww. ustawy). Oznacza to, iż w przypadku dzierżawy, podatnikiem podatku rolnego są tylko tacy dzierżawcy, którzy dzierżawią grunty stanowiące własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego (na zasadach określonych w zacytowanym powyżej art. 3 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy), bądź dzierżawią grunty gospodarstwa rolnego na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników lub przepisów dotyczących uzyskiwania rent strukturalnych.

Zgodnie z ustawą o podatku rolnym, w innych przypadkach dzierżawcy nie są podatnikami podatku rolnego i tym samym z tego powodu nie przysługuje im czynne i bierne prawo wyborcze. Nie oznacza to jednak, że nie mogłoby im przysługiwać takie prawo, gdyby byli podatnikami podatku dochodowego z działów specjalnych produkcji rolnej albo członkami rolniczych spółdzielni produkcyjnych posiadającymi w tym spółdzielniach wkłady gruntowe.

Pytanie z dnia 21 stycznia 2015 r.: Czy w przypadku, gdy jest się posiadaczem gruntów rolnych w gminie A i tam opłacany jest podatek rolny, a w gminie B (tego samego powiatu) dzierżawiony jest grunt w wielkości mniejszej niż grunt w gminie A, to czy możliwe jest startowanie do wyborów z list gminy B? Czy jest to zupełnie niemożliwe czy też możliwe, ale po spełnieniu określonych warunków np. zmiany miejsca zameldowania, zamieszkania itp.?

Odpowiedź z dnia 20 lutego 2015 r.: Zgodnie z art. 27 ust. 7 ustawy o izbach rolniczych, kandydować można tylko w jednym okręgu wyborczym. Okręgiem zaś jest gmina. Przepisy ustawy nie określają natomiast zasad wyboru okręgu, z którego kandydat ma kandydować. Zauważyć także należy, że stosownie do art. 27 ust. 2 ustawy o izbach rolniczych, zgłoszenie kandydatury wymaga poparcia co najmniej 50 członków danej izby posiadających prawo wyborcze w danym okręgu wyborczym, a w okręgu wyborczym, w którym liczba członków danej izby wynosi mniej niż 50, zgłoszenie kandydatury wymaga poparcia co najmniej 10% członków danej izby posiadających czynne prawo wyborcze w danym okręgu wyborczym. Popierający kandydata muszą zatem posiadać prawo wybierania w tym okręgu, z którego kandydat chce kandydować.

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w twojej przeglądarce.

 

Zrozumiałem
Wybierz zawód: